Karolingische brug
skip to: page content | links on this page | site navigation | footer (site information)

Dorpsplatform Oost-Souburg

Laatste nieuws **Openbare vergadering**Souburgse Courant Nov 2009** Haalbaarheids onderzoek**Agenda**Nieuwsbrief ANBO Oktober 2009 **Bekijk ook onze fotosite**

 small logo Deze pagina is voor het laatst bijgewerkt op 13-09-08

Stukje geschiedenis van de Karolingische burg

Karolingische Burg Oost-Souburg

Midden in Oost-Souburg, vlakbij de N.H. Kerk, ligt een merkwaardige cirkel: een stuk grond zonder huizen, met een wal eromheen. Die cirkel ligt er al meer dan 1100 jaar. Wat is dit voor terrein? Wat is hier gebeurd?

Veilig toevluchtsoord
Omstreeks het jaar 820 verschenen ongenode bezoekers voor de kust van Zeeland, Vlaanderen en Noord-Frankrijk: de Vikingen. Deze Scandinavische zeevaarders gingen regelmatig op plundertocht in rijke strijken.
Om zich tegen de Vikingen te beschermen, bouwden de kustbewoners in de 9e eeuw overal versterkingen. Tussen 875 en 990 hebben herders die op de schorren van Walcheren hun schapen hjoedden, bij het tegenwoordige Oost-Souburg zo’n versterking ingericht: een stevige wal in de vorm van een cirkel, met een gracht eromheen.

Ronde burchten
De ronde vorm van de ‘burcht’is niet zomaar gekozen. In het vlakke land was een cirkelvormige wal gemakkelijk te maken van plaggen. Bovendien was zo’n wal goed te verdedigen.
De burcht was niet bedoeld om in te wonen, maar in geval van nood kon de bevolking met het vee binnen de wal vluchten. We weten niet zeker of dat ooit is gebeurd; er zijn nooit sporen van de Vikingen gevonden in Oost-ouburg. Omstreeks het jaar 900 was het gevaar geweken en zijn er mensen binnen de wal gaan wonen.
In Zeeland zijn in dezelfde tijd meer van deze ronde burchten aangelegd: in Oostburg, Middelburg, Domburg en Burgh bij Haamstede. Al deze namen herinneren nog aan de vroegere burchten.

In de jaren ’70 en ’80 is de helft van het burchtterrein opgegraven. Het onderzoek in Oost-Souburg heeft de meeste archeologische gegevens over de Zeeuwse ronde burchten opgeleverd.
In het Zeeuws Museum (Abdij 4) dat op het oude burchtterrein van Middelburg ligt, zijn voorwerpen uit de Zeeuwse burchten te zien.


Wal en gracht

De omtrek van de wal kon eenvoudig worden bepaald door een paaltje in de grond te steken, daar een lang touw aan vast te maken en met het uiteinde in de hand om het paaltje heen te lopen. De doorsnee van de Souburgse burcht binnen de wal is 132; het is de kleinste van de Zeeuwse ronde burchten.
De wal werd opgebouwd van zand en dikke kleiplaggen, die rondom het afgepaste terrein werden uitgestoken. Zo ontstond niet alleen een wal, maar ook een gracht. Op de wal stond een palissade van aangepunte palen. Twee haaks op elkaar staande paden deelden het burchtterrein in vier gelijke stukken. De paden kwamen uit op poorten in de wal. Via een brug was het mogelijk de burcht te verladen.

Wegdek en riool van hout
Door de hogere ligging van de huizen kwamen de paden, die kruislings over het burchtterrein liepen, dieper te liggen. Een houten plankier hield het pad droog. Onder dat plankier lag een greppel die aansloot op een ‘riolering’van uitgeholde boomstammen onder de poort. Daarlangs werd overtollig water naar de gracht afgevoerd.


Wonen binnen de burchtwal

Tussen 900 en 975 lag binnen de wal een dorpje van ongeveer 10 huizen. Het binnenterrein was daarvoor opgehoogd met 25-50 cm zand. Daar bovenop bouwden de bewoners hun huizen.
Deze gebouwen waren 14-20 meter lang, hadden wanden van plaggen en gevlochten twijgen en waren voorzien van een dak van riet. Latere huizen hadden skeletten van houten palen. In deze huizen werd niet alleen gewoond, maar ook gewerkt: de mensen sponnen er wol en maakten er eenvoudige ijzeren voorwerpen.

De bewoners
Wat voor mensen waren de Zeeuwen uit de 10e eeuw die deze burcht bewoonden?
Ongetwijfeld waren het afstammelingen van mensen uit de duinstreek of uit Vlaanderen, die rond 800 de pas drooggevallen schorren van Walcheren kwamen bewonen.
Historici denken dat ze er vooral leefden van de opbrengst van hun schaapskuddes, die wol en vlees opleverden. Walcheren was in die tijd geen arme streek; het is bekend dat de Vikingen er meermalen kwamen plunderen.

De burcht in later tijd

Omstreeks 975 is de burcht van Oost-Souburg verlaten, net als de andere Zeeuwse burchten. Buiten de wallen onstonden nieuwe dorpskernen rondom de kerkjes die toen werden gesticht.

Terwijl de burchten van Middelburg, Domburg en Oostburg zijn opgenomen in de latere bebouwing, zijn de terreinen van Burgh en Oost-Souburg nooit meer bebouwd. Ze zijn eeuwenlang als land- en tuinbouwgrond gebruikt.

Op grond van de opgravingen zijn in 1994 de wal en de paden van de Souburgse burcht gereconstrueerd.

Meer informatie kunt u vinden op de site van vrienden van de Karolingische Brug